Bu misra məşhur "Əkinçi" satirasındandır. Mirzə Ələkbər Sabir yaradıcılığının şah əsərlərindən biri, çoxumuzun dillər əzbəri, problemlərimizin əsas göstəricisi yəni. Cütcünün sahibkar tərəfindən alçaldılmalısının ən incə məqamlarına qədər dolğun əks etdirilən satira günümüzün əsl güzgüsüdür.
Di gəl, aradan ötüb keçən iki əsr dövr sadəcə zaman fərqi yaradıb. Problemlər və haqsızlıqlar eyni biçim, fərqli formada təzahür etməkdədir.
Boynumuzu kəc burmaqla, gah başımıza, gah döşümüzə vurmaqla, gah da birdəfəlik yox olmaqla düzələn deyil hacətimiz.
Meysiz, məzəsiz, bitməzdir haləti güzaranımız...
Keçək Sabir dəsti xətti ilə əsas mətləbə.
Un və çörəyin qiymətlərində ciddi artım var, ciddi. 50 kq-lıq un kisəsi 27-28 manatdan nə az, nə çox 40 manata qalxıb. Çörəyin qiymətində isə zavod və təndir növü olaraq 45-50 qəpikdən 70-80 qəpiyə qədər artım hamını təəccübləndirib. Ötən ilin əvvəlindən start götürən bahalanma bu ilin noyabrında pik nöqtəyə qalxıb, bizi yeni ildə finişə çatmış qalib halı ilə qarşıladı. Birdən-birə çörəklərdə 20-25 qəpik, un kisəsində 12-13 manat artım nəyin qidasıdır, nəyin qisasıdır?

Digər ərzaqlardan yağlarda növ və istehsal ölkəsindən fərqli olaraq 2-3 manat artım müşahidə olunur.
Müşahidə olunur ona görə ki, əl atıb almağa taqət tapmırsan, cibin əlini yandırır, kəllə- çarxa qalxan qiymətlər də cibini.
Lal ol, a balam, başlama fəryadə, Günel deyirsən
Amma boş cib süni bahalaşmaya təzaddırsa danışıb başlamağım fəryadə labüddir.
Çünki insanlıq olub vəzi - mədarım.
Yazıb dilə gətirmək də peşə borcum.

Ölkədə ildən-ilə iqtisadi və sosial rifah tənəzzüldə, işsizlik pik həddə, yaltaqlıq və mədhiyyə söyləmək ən öndə.
Tarif Şurası gecəli, gündüzlü sürpriz iş rejimində.
Sahibkarlar fürsətcil mövqedə, məmurlar da bir əli cibdə, bir əli rahat alış- verişdə.
Gül balaları da sosial şəbəkələrdə bloqerlik fəaliyyətində.
Onlara nə dəxli ki, millət necə tarac olur, olsun Düşmənlərə necə möhtac olur, olsun.

"Qoy mən tox olum, özgələr ilə nədi karim,

Dünyavü cahan ac olur olsun, nə işim var?!"
halında kef çəkənlərin ən işlək çıxış yolu.

Un niyə bahalanıb, çörək niyə əlçatmaz olub?
İqtisadçı ekspertlər deyir ki, on min ildir ki, buğda əkib becərən insan övladı una uyğun keyfiyyətli buğdanın yetişdirməkdə əziyyət çəkir. Yaxud ölkədə istehsal olunan 1 mln 850 ton buğdanın yalnız 25-30 faizi un istehsalına keyfiyyətlidir. Yerdə qalanı heyvana yem olur. Rusiyadan alınan buğda da bizi qiymətdən asılı vəziyyətə salır. Natiq Cəfərli demişkən bir ölkədə seleksiya yox, elm yox, su qıt, kübrə və toxumçuluq siyasəti bərbad, dotasiya mexanizmləri zaydırsa hansı keyfiyyətli buğda istehsalından danışmaq olar? İnvestorlar da süründürülür.
Kəndlilərin də əkdiyi biçdiyini görmür. Biçdiyi də özünü.
"Xoş keçmədi il çöllüyə, dehqanə, nə borcum?
Yağmadı yağış, bitmədi bir danə, nə borcum?
Əsdi qara yel çəltiyə, bostan, nə borcum?
Getdi mənə nə fəhləliyin badə, əkinçi!
Lağ-lağ danışıb başlama fəryadə, əkinçi!"

Hazırda rəhmətlik Sabirin eyni misralarını ən acı halı ilə yaşamaqdayıq.
Bu məqamda kəndlilərin vəziyyətinə nəzər salım.
Rayonlarda un kisəsini 37-38 manatdan alan sahibkarlar fürsətdən yararlanmaq üçün unları marketlərdə ehtiyyat üçün yığıb saxlayırlar ki, daha baha qiymətə satıb daha çox qazansınlar. Bakıda 1-2 manat ucuz almaq olur hardasa, çörəyi özü bişirən kəndlilər isə daha baha.
Amma atalarımız deyirdi ki, çörəyi ver çörəkçiyə, birini də üstəlik.
Məsələn əlaqə saxladığım onlarla kənd sakinləri rayonlarda və kəndlərdə unun ərşə çəkildiyini, tapdıqlarının da 40 manatdan aşağı olmadığını dilə gətirir.
İndi çox çalışıb, az yeyən kəndlinin canı bəcəhənnəm vəziyyətdə ölümə məhkumdursa hansı keyfiyyətli buğda istehsalından söz açmaq olar? Müftəxorların çoxu lap dirənib:
"Çəltik də gətir, arpa da, buğda da, Əkinçi!

Mən gözləmənəm, buğda çıxar, ver bəbəyindən!

Yoxsa soyaram lap dərini, adə, əkinçi!"

Üstəlik kənd camaatının nə becərdiyi satılır, nə də düz əməlli bazara çıxışı var. Əkdiyi, becərdiyi iki ildir ki, sahədə, özü isə borc-xərc içində batır...
Əhalinin hamısına da iş tapılmır ki, işləyib ehtiyyaclarını ödəsin, dolanışığına abır versin.
Minumum əməkhaqqından da aşağı əməkhaqqılara işləyən və heç onu tapmayan insanlar var gözəlim məmləkətdə.

Amma dövlət səviyyəsində nə əlac qılan var, nə də doğru yol göstərən.
İldən-ilə, gündən- günə bahalaşan həyat fonunda xalqın bozarması, qızarması və yox olması artıq təəccüblü deyil.

Təəccüblü olan hələ də qızara-qızara yaşamağımızdır...
Vaxtilə çörəyin çəkisini və paketini söz edərdik, indi isə onu ucuz qiymətə tapanda sevinirik....
Aclıq ilə toxluğun arası bir parça çörəkdir.
Onu da xalqa çox gördülər....

Günel Sabir qızı